Skąd się biorą wielokrotne układy gwiazd? Mamy pierwsze obserwacje ich powstawania

18 stycznia 2024, 16:41

Ponad 80% gwiazd o masie większej od Słońca istnieje w układach podwójnych lub wielokrotnych. Kluczowe pytanie, na które od dawna usiłowali odpowiedzieć astronomowie brzmiało, czy gwiazdy te narodziły się w takich układach, czy też powstały osobno i z czasem zbliżyły się do siebie, tworząc układy. Dotychczas przeprowadzane symulacje komputerowe pokazywały, że gwiazdy już rodzą się w układach wielokrotnych. Jednak astronomowie chcieli przekonać się, jak jest naprawdę. Ostatnie obserwacje za pomocą teleskopu ALMA pozwoliły w końcu rozwiązać tę zagadkę.



Plankton odgrywa dużą rolę w tworzeniu... chmur

1 lipca 2026, 10:05

Gdy staniecie nad brzegiem morza poczujecie lekko siarkowy, orzeźwiający zapach. To zasługa dimetylosiarczku (DMS), gazu wydzielanego przez mikroskopijny plankton podczas fotosyntezy. Od niemal pół wieku naukowcy podejrzewali, że ten sam gaz, unosząc się w atmosferze i utleniając, bierze udział w formowaniu chmur nad oceanami. Najnowsze badania zespołu z Uniwersytetu Helsińskiego, przeprowadzone w komorze CLOUD w CERN-ie, pokazują, że rola ta może być większa, niż dotąd sądzono.


Krzem może być nadprzewodnikiem

23 listopada 2006, 12:28

Krzem, najbardziej znany półprzewodnik, wykazuje też właściwości... nadprzewodzące. Francuscy uczeni udowodnili, że po wymianie 9% atomów krzemu na atomy boru, kawałek krzemu schłodzony do temperatury bliskiej zeru absolutnemu staje się nadprzewodnikiem.


Delfin butlonosy

Uwaga, delfiny: ograniczenie prędkości do 54!

28 marca 2008, 17:53

Gil Iosilevskii i Danny Weihs, naukowcy z Instytutu Technologii Technion w Hajfie, określili największą dopuszczalną dla delfina prędkość. Płynąc blisko powierzchni wody, nie może on przekraczać 54 km/h, ponieważ wywołuje to ból. Z kolei tuńczyki nie mają już tego typu ograniczeń (Journal of the Royal Society Interface).


Śmiertelne błędy

21 marca 2009, 10:00

Problemy z systemem informatycznym mogą skończyć się nie tylko wyciekiem danych czy awarią komputera, ale również śmiercią. Joseph Weiss z firmy konsultingowej Applied Control Solutions specjalizującej się w bezpieczeństwie systemów przemysłowych, zeznał przed amerykańskim Senatem, że w ciągu ostatnich 10 lat w USA przynajmniej raz doszło do śmierci ludzi z powodu nieprawidłowego działania komputerów.


Jak wyprodukować „zielony” tlenek grafenu

23 lipca 2010, 14:04

Tlenek grafenu to materiał mający potencjalnie równie szerokie zastosowania, jak sam grafen. Niestety, do tej pory jego produkcja była kosztowna i bardzo szkodliwa dla środowiska. Obie te wady usuwa komercyjna technologia opracowana na amerykańskim Uniwersytecie Rice'a.


Czarne dziury nie przystają do teorii

13 czerwca 2012, 10:19

Astronomowie sądzą, że czarne dziury w centrach galaktyk rosną wraz z gwiazdami położonymi w centralnym zgrubieniu galaktycznym. Im większa masa gwiazd, tym większa czarna dziura. Jednak nowe dowody zdobyte za pomocą teleskopu Chandra X-ray Observatory wskazują, że teoria taka jest niekompletna.


Toyota zapowiada samochody na wodór

15 listopada 2013, 17:18

Toyota poinformowała o znacznym obniżeniu kosztów produkcji wodorowych ogniw paliwowych. Obniżka jest tak duża, że firma już w 2015 roku - na całe lata przed konkurencją - rozpocznie sprzedaż samochodów z ogniwami


Ogniwa paliwowe bardziej szkodliwe niż ropa

20 lipca 2015, 12:23

Wykorzystywanie ogniw paliwowych wcale nie musi być korzystne dla środowiska. Wszystko zależy od tego, w jaki sposób jest z nich pozyskiwana energia. Do takich wniosków doszedł Dominic Notter z Empa (Szwajcarskie Federalne Laboratoria Nauki i Technologii Materiałowej) wraz z kolegami z Grecji i Brazyli


Jeden z budulców życia odnaleziony w przestrzeni międzygwiezdnej

8 czerwca 2017, 11:30

Dzięki Atacama Large Milimeter/submilimeter Array (ALMA) udało się zarejestrować izocyjanian metylu w gromadzie gwiazd IRAS 16293-2422. Odkrycia dokonały zespoły prowadzone przez Rafaela Martina-Domenecha z hiszpańskiego Centro de Astrobiolgia Victora M. Rivilli z Osservatorio Astrofisico di Arcetri we Florencji oraz, osobno, przez Nielsa Ligterinka z Obserwatorium w Leiden i Audrey Coutens z University College London.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy